Er is niet één beste middel: dit hangt af van de klachten en wat voor jou het beste werkt. Voor sommige vrouwen is hormoontherapie de meest effectieve optie, terwijl anderen baat hebben bij leefstijlaanpassingen of vrij verkrijgbare supplementen.
Overgang
Heb je opeens last van opvliegers, slaap je slechter of merk je dat je stemming sneller wisselt? Dan kan dit te maken hebben met de overgang. De overgang, ook wel menopauze genoemd, is een natuurlijke fase waar iedere vrouw vroeg of laat mee te maken krijgt. Op deze pagina lees je alles over de overgang: wat de symptomen zijn, wat je er zelf aan kunt doen en wanneer medische hulp nodig is.
Beheerd door
Peter (huisarts)Alles wat je moet weten over Overgang
Alles wat je moet weten over de overgang
De overgang is de periode waarin je vruchtbaarheid geleidelijk afneemt en je lichaam minder oestrogeen aanmaakt. Deze hormonale verandering kan voor uiteenlopende overgangsklachten zorgen, van opvliegers tot stemmingswisselingen. Op deze pagina vind je een overzicht van de meest voorkomende symptomen, wat je er zelf aan kunt doen en wanneer het verstandig is om medische hulp in te schakelen.
Wat is de overgang?
De overgang is de periode waarin je vruchtbaarheid geleidelijk afneemt en je lichaam minder oestrogeen aanmaakt. Deze hormonale verandering kan voor uiteenlopende overgangsklachten zorgen, van opvliegers tot stemmingswisselingen. Lees alles over overgangsklachten en de duur van de overgang voor een uitgebreid overzicht. Op deze pagina vind je een overzicht van de meest voorkomende symptomen, wat je er zelf aan kunt doen en wanneer het verstandig is om medische hulp in te schakelen.Â
Wat zijn de symptomen van de overgang?
Overgangsklachten verschillen sterk per persoon, zowel in soort als in ernst. Opvliegers en nachtzweten zijn de bekendste overgangssymptomen, maar er zijn veel meer klachten die met de overgang samenhangen, zoals een onregelmatige menstruatie, een droge huid, concentratieproblemen en een verminderd libido. Sommige klachten zijn minder bekend. Denk hierbij aan minder bekende symptomen van de overgang, zoals gewrichtspijn, jeukende huid of een veranderde lichaamsgeur.
Let op: overgangsklachten kunnen soms lijken op andere aandoeningen. Zo lijken hartklachten bij vrouwen soms op overgangsklachten, waardoor ze niet altijd meteen herkend worden. Twijfel je over de oorzaak van je klachten? Overleg dan met de huisarts.
Welke fases zijn er in de overgang?
De overgang bestaat uit meerdere fases. In de pre-menopauze beginnen de eerste hormonale schommelingen, terwijl je nog wel gewoon menstrueert. Wil je weten hoe je de pre-menopauze herkent? Onregelmatige menstruaties en de eerste opvliegers zijn vaak de eerste signalen. Daarna volgt de menopauze zelf: het moment waarop je twaalf maanden achter elkaar niet meer ongesteld bent geweest. De periode erna heet de postmenopauze, waarin veel klachten geleidelijk afnemen.
Wanneer professionele hulp inschakelen?
Merk je dat overgangsklachten je dagelijks leven flink beperken, bijvoorbeeld doordat je slecht slaapt of nauwelijks nog functioneert? Dan is het verstandig om professionele hulp in te schakelen. Ook als je twijfelt over anticonceptie tijdens deze fase kun je beter advies inwinnen: wanneer je met anticonceptie kunt stoppen en hoe je de overgang herkent, is namelijk niet voor iedereen vanzelfsprekend.
Wat kun je zelf doen tegen overgangsklachten?
Bij milde overgangsklachten kun je vaak zelf al veel verlichting vinden. Overgang en gewichtstoename gaan bij veel vrouwen hand in hand, doordat je stofwisseling tijdens de overgang vertraagt. Voldoende beweging en een uitgebalanceerd voedingspatroon helpen om dit tegen te gaan. Wil je weten hoe je gewichtstoename tijdens de overgang voorkomt? Regelmatige kracht- en cardiotraining maken hierin echt verschil.
Ook overgang en vermoeidheid komen vaak samen voor, vaak als gevolg van verstoorde nachtrust door opvliegers en nachtzweten. Overgang en slapeloosheid kunnen elkaar bovendien versterken: minder slaap zorgt voor meer vermoeidheid overdag, wat de klachten weer verergert. Merk je overgang en stemmingswisselingen? Dan hangt dit vaak samen met de schommelende hormoonspiegel, net als bij PMS.
Tips om overgangsklachten te verminderen
Vermijd triggers zoals cafeïne, alcohol en pittig eten, omdat deze opvliegers kunnen uitlokken. Alcohol tijdens de overgang is überhaupt geen goede combinatie: waarom overgang en alcohol niet goed samengaan, heeft te maken met de invloed van alcohol op je hormoonhuishouding en slaapkwaliteit. Zorg daarnaast voor een koele slaapkamer, draag laagjes kleding en probeer een vast slaapritme aan te houden om overgang en slapeloosheid te verminderen.
Ook voeding speelt een rol bij het verminderen van klachten: benieuwd welke vitamines belangrijk zijn tijdens de overgang? Voldoende calcium en vitamine D dragen bijvoorbeeld bij aan sterke botten, wat in deze levensfase extra belangrijk is. Wil je weten hoe je de overgang goed doorkomt? Lees dan hoe je de overgang overleeft voor praktische tips.
Welke producten helpen bij het behandelen van overgangsklachten?
Er zijn verschillende vrij verkrijgbare producten die kunnen helpen bij overgangsklachten, zoals voedingssupplementen met soja-isoflavonen of zwarte cohosh. Het wetenschappelijk bewijs hiervoor is wisselend, dus verwacht niet altijd hetzelfde effect als bij hormoontherapie. Ook een koelkussen of speciale nachtkleding tegen nachtzweten kan verlichting bieden bij opvliegers.
Hulp bij overgangsklachten?
Lees wanneer je naar de huisarts gaat en welke behandelingen mogelijk zijn bij overgangsklachten.Medische hulp
Wanneer ga je naar de huisarts?
Ga naar de huisarts wanneer overgangsklachten je dagelijks functioneren flink beperken of wanneer vrij verkrijgbare middelen onvoldoende helpen. Ook bij aanhoudende slapeloosheid, hevige stemmingswisselingen of wanneer je twijfelt of je klachten wel bij de overgang horen, is het verstandig om dit te bespreken met een professional.
Hoe werkt medische hulp bij overgangsklachten?
Bij aanhoudende of ernstige klachten kan de huisarts medicijnen tegen de overgang voorschrijven. De bekendste optie is hormoontherapie: hierbij vul je met overgang hormonen, zoals oestrogeen en soms progesteron, het tekort aan dat door de overgang ontstaat. Dit kan opvliegers, nachtzweten en vaginale klachten flink verminderen. Niet iedereen komt hiervoor in aanmerking, bijvoorbeeld bij een verhoogd risico op bepaalde vormen van kanker of trombose. De huisarts bespreekt samen met jou wat de beste behandeling is en verwijst indien nodig door naar een gynaecoloog.
Heb je veel last van overgangsklachten?
Een huisarts kan samen met jou kijken naar je klachten en welke behandeling bij je past.
Zelf overgangsklachten verminderen
Ontdek wat je zelf kunt doen om overgangsklachten te verminderen, van voeding en beweging tot beter slapen.Naar zelfzorg
Gerelateerde topics
Wat is het beste middel tegen overgangsklachten?
Werkt hormoontherapie bij overgangsklachten?
Hormoontherapie is voor veel vrouwen een effectieve behandeling tegen overgangsklachten zoals opvliegers en nachtzweten. Of het voor jou een geschikte optie is, hangt af van je gezondheid en persoonlijke risicofactoren. Dit bespreek je samen met de huisarts.
Hoe weet je hoe ver je in de overgang bent?
Dit is niet altijd precies vast te stellen, maar de regelmaat van je menstruatie en de aard van je klachten geven vaak een indicatie. Twijfel je? Dan kan de huisarts eventueel hormoonspiegels laten meten om een beter beeld te krijgen.
Hoe weet je dat de overgang voorbij is?
De overgang is officieel voorbij wanneer je twaalf maanden achter elkaar niet meer ongesteld bent geweest. Dit noemen we de menopauze. Daarna bevind je je in de postmenopauze.
Hoe lang kunnen overgangsklachten duren?
Overgangsklachten kunnen enkele maanden tot meerdere jaren aanhouden. Gemiddeld ervaren vrouwen zo’n vier tot acht jaar klachten, al verschilt dit sterk per persoon.







