Wanneer een deel van je hart onvoldoende zuurstof krijgt, kan dat leiden tot hartkramp. Neem deze pijnaanvallen op de borst serieus, want het zijn waarschuwingen. Het kan een voorbode van een hartinfarct zijn.
Wat is angina pectoris?
De medische term voor pijn op de borst of hartkramp is angina pectoris. Het is een aandoening van het hart, die veroorzaakt wordt doordat de hartspier te weinig zuurstof krijgt. Deze krijgt te weinig zuurstof doordat de kransslagader vernauwd is. Een kransslagadervernauwing kan zorgen voor een hartinfarct.
Soorten angina pectoris
Er zijn meerdere vormen van angina pectoris. Te weten:
- Stabiele angina pectoris
Deze vorm is voorspelbaar. Zo ontstaan de symptomen altijd, wanneer het hart om meer zuurstof vraagt en verdwijnen weer vrij snel in rust. Met andere woorden, de klachten worden veroorzaakt door: lichamelijke inspanning, stress, roken, extreme kou of hitte of na een zware maaltijd. De belangrijkste oorzaak is echter inspanning. - Instabiele angina pectoris
Bij deze vorm zijn de klachten (minder) voorspelbaar. Zo kan een pijnaanval heel onverwachts optreden, bijvoorbeeld wanneer iemand in rust is of wanneer iemand ligt te slapen. De pijn is bij deze vorm heviger dan bij de stabiele vorm. Waarschijnlijk komt dit, doordat de vernauwingen in de kransslagaders erger zijn. - Prinzmetal angina pectoris
Dit is een bijzondere vorm en wordt veroorzaakt door een acute verkramping van een kransslagader. Het zijn een soort van spasmen. Deze zeldzame vorm komt vooral bij vrouwen voor. - Angina pectoris door problemen in de kleine vaatjes (MCD)
Als gevolg van veranderingen in de vaatwand van de kleine bloedvaatjes, kunnen deze zich minder goed verwijden. Hierdoor krijgt de hartspier op sommige momenten te weinig zuurstof, wat kan leiden tot de typische pijn op de borst.
Oorzaken angina pectoris
Angina pectoris wordt veroorzaakt door vernauwing van één of meer kransslagaderen. Kransslagaderen zijn de bloedvaten die het hart van zuurstof voorzien. Wanneer er vernauwingen zijn, kan er minder zuurstofrijk bloed in het hart komen dan dat het nodig heeft. Hierdoor ontstaat de pijn. Wanneer het hart harder moet werken, dan heeft het ook meer zuurstof nodig. Dat kan zijn bij:
- Inspanning.
- Stress.
- Heftige emoties,
- Het verwerken van een zware maaltijd.
- De overgang van warmte naar kou.
In de meeste gevallen merkt iemand niet direct dat er sprake is van vernauwingen in de kransslagaders. Veelal ontstaat de klachten pas, wanneer één van de kransslagaders meer dan 50% vernauwd is.
Risicofactoren angina pectoris
Er zijn verschillende factoren die de kans op angina pectoris vergroten. De belangrijkste risicofactoren zijn:
- Hoge bloeddruk.
- Te hoog cholesterol.
- Roken.
- Stress.
- Te weinig lichaamsbeweging.
- Overgewicht.
- Suikerziekte.
- Familielid met hartklachten.
Symptomen van angina pectoris
De meeste mensen omschrijven angina pectoris als een beklemmend, drukkend, benauwd gevoel op de borst. Andere omschrijven het dat het voelt alsof er een knellende band om de borst zit. De pijn kan in sommige gevallen uitstralen naar de armen, hals, kaak, rug of maagstreek. De pijn kan samengaan met zweten of misselijkheid. De plek waar de druk te voelen is, is rond het borstbeen.
Bij ouderen, vrouwen en mensen met diabetes kunnen de symptomen minder duidelijk zijn. Vrouwen hebben bijvoorbeeld vaker het gevoel dat ze lucht tekort krijgen. Ook ervaren ze vaker benauwdheid, snelle ademhaling, abnormale moeheid, duizeligheid, onrustig gevoel of angst.
Wanneer 112 bellen?
Pijn op de borst door angina pectoris kan meestal geen kwaad. Maar de pijnaanvallen zijn wel waarschuwingen dat het hart te weinig zuurstof heeft. Bel direct 112 als de pijn op de borst:
- Veel erger is dan anders.
- Meer dan 5 minuten aanhoudt.
- Wanneer de pijn in rust niet vermindert.
- Wanneer je naast de pijn op de borst ook misselijk bent en zweet.
Deze klachten kunnen namelijk wijzen op een hartinfarct.
Diagnose angina pectoris
Als een arts vermoedt dat je angina pectoris hebt, zal hij verschillende onderzoeken bij je doen. Hij zal bijvoorbeeld een lichamelijk onderzoek doen, een anamnese afnemen en waarschijnlijk een bloedonderzoek doen en een hartfilmpje maken. Daarnaast zal ook een inspanningstest bij het onderzoek horen. Hierbij wordt er gekeken of dat de klachten ook ontstaan wanneer je actief op de fiets of loopband bezig bent. Door middel van deze onderzoeken zal de arts beslissen wat de beste behandeling voor je is.
Behandeling angina pectoris
De behandeling van angina pectoris bestaat in eerste instantie uit:
Een gezonde leefstijl
Hieronder verstaan we:
- Niet roken.
- Voldoende bewegen.
- Gezond voeding waarbij je weinig zout en verzadigd vet eet.
Medicijnen
Er zijn medicijnen om een aanval te stoppen en medicijnen om aanvallen te voorkomen. Er zijn geen medicijnen die de oorzaak van de vernauwingen kunnen genezen. Een arts bepaalt per persoon welke medicijnen nodig zijn. De meest gebruikte medicijnen zijn:
- Langwerkende nitraten
Deze medicijnen verwijden de bloedvaten, waardoor het bloed makkelijker door de kransslagaders stroomt. Hierdoor krijgt de hartspier meer zuurstof. - Bètablokkers
Dit zijn medicijnen die het hart iets rustiger laten kloppen en de bloeddruk verlagen. Het hart wordt daardoor minder belast en verbruikt minder zuurstof. - Calciumblokkers
Deze verslappen de spieren en verwijden de bloedvaten zodat het bloed goed kan stromen. - Antistollingsmiddelen
Verminderen de kans op het ontstaan van stolsels in het bloed - Cholesterolverlagers
Verlagen het cholesterolgehalte en beschermen de vaatwand
Operatie
Wanneer een gezonde leefstijl en medicijnen niet voldoende zijn, dan is het nodig om de vernauwing(en) in de kransslagaders op te heffen. Dit kan op 2 manieren:
- Dotter- en stentbehandeling
Bij een dotterbehandeling wordt er een soort ballonnetje opgeblazen in de vernauwing in de kransslagader. Het gevolg is dat de kransslagader uitgerekt wordt, waardoor er weer meer bloed kan stromen. Bij een stentbehandeling wordt er een stent in de vernauwing van de kransslagader geplaatst. Het is een soort metalen balpenveertje, die ervoor zorgt dat de kransslagader niet terugveert na het dotteren. - Bypassoperatie
Een bypass- of omleidingsoperatie is een behandeling bij ernstige vernauwingen in de kransslagaders van het hart. Een chirurg zal een nieuw stukje ader aan je kransslagader vastmaken. Daardoor kan het bloed om de vernauwing in de kransslagader heen stromen, door het nieuwe stukje ader.
Bronnen: Hartstichting.nl, hartwijzer.nl en angina-pectoris.nl
