Weinig mensen weten dat wat je eet invloed kan hebben op hoe erg je hooikoorts symptomen zijn. Hooikoorts en voeding hangen nauwer samen dan je misschien denkt. Bepaalde voedingsmiddelen kunnen de klachten verergeren, terwijl andere het immuunsysteem juist ondersteunen. Er bestaat geen dieet dat hooikoorts geneest, maar een bewuste voedingskeuze kan het pollenseizoen een stuk draaglijker maken.
De rol van histamine bij hooikoorts en voeding
Om te begrijpen waarom voeding invloed heeft op hooikoorts, is het belangrijk te weten wat histamine doet. Bij een allergische reactie op pollen maakt het lichaam histamine vrij. Die stof is verantwoordelijk voor de bekende klachten: niezen, een loopneus, jeukende ogen en vermoeidheid. Maar histamine zit ook van nature in veel voedingsmiddelen. Wie al veel histamine aanmaakt door hooikoorts én bovenop histaminerijke voeding eet, zorgt voor een nog hogere histaminebelasting in het lichaam. Dat kan de klachten verergeren. Dat maakt hooikoorts voeding een praktisch aandachtspunt: door bewust te kiezen wat je eet tijdens het pollenseizoen, kun je de totale histaminebelasting in je lichaam enigszins beperken.
Voeding die je beter kunt vermijden bij hooikoorts
Gefermenteerde producten bevatten van nature veel histamine, omdat het fermentatieproces het histaminegehalte doet stijgen. Denk aan oude en belegen kazen, zuurkool, augurken en bewerkte vleeswaren. Ook rode wijn en bier bevatten relatief veel histamine. Bovendien remt alcohol de afbraak van histamine in het lichaam, waardoor de niveaus langer hoog blijven en de klachten kunnen verergeren.
Naast histaminerijke voeding zijn er ook voedingsmiddelen die zelf weinig histamine bevatten maar de afgifte ervan uit lichaamscellen stimuleren. Dat zijn onder andere aardbeien, tomaten, ananas, noten, schaaldieren en bepaalde kruiden zoals gember, kaneel en koriander. Suiker is een ander aandachtspunt: het werkt ontstekingsbevorderend en kan de algehele ontstekingsreactie in het lichaam versterken.
Kruisreactie tussen pollen en voeding
Een apart aspect van hooikoorts en voeding is de kruisreactie. Sommige mensen met een berkenpollenallergie merken dat ze ook reageren op bepaalde rauwe voedingsmiddelen, zoals appels, kersen, perziken, wortels, selderij en hazelnoten. De eiwitten in die voedingsmiddelen lijken sterk op de eiwitten in berkenpollen, waardoor het immuunsysteem ook daarop reageert. Het gevolg is een tintelend of jeukend gevoel in de mond of op de lippen, soms een licht opgezwollen gevoel. Dit verschijnsel heet het orale allergiesyndroom.
Het goede nieuws is dat verhitting de allergene eiwitten afbreekt. Gekookte wortels of appelmoes geven doorgaans geen problemen, terwijl de rauwe variant dat wel doet. Lees meer over hooikoorts bij kinderen en hoe kruisreacties bij hen kunnen optreden.
Wat kun je wel eten bij hooikoorts?
Voeding rijk aan quercetine kan de afgifte van histamine remmen. Quercetine zit van nature in rode uien, broccoli, boerenkool en appels. Groenten en fruit met veel vitamine C, zoals paprika, sinaasappels, kiwi en aardbeien, ondersteunen het immuunsysteem. Omega-3 vetzuren uit vette vis zoals makreel, sardines en zalm hebben een ontstekingsremmende werking die ook de allergische reactie kan temperen.
Gember wordt traditioneel gebruikt als ondersteuning bij allergische klachten vanwege de remmende werking op histamine, maar let op: gember staat ook op de lijst van histaminevrijmakers. Wat bij de ene persoon helpt, kan bij een ander juist klachten geven. Luister daarom goed naar je eigen lichaam.
Een gezonde darmflora speelt ook een rol bij hooikoorts en voeding. Een groot deel van het immuunsysteem bevindt zich in de darmen. Probiotische voedingsmiddelen zoals yoghurt met levende culturen en kefir kunnen bijdragen aan een betere regulatie van de immuunreactie. Prebiotische voeding zoals volkoren producten, peulvruchten en groenten voeden de goede darmbacteriën.
Praktische tips voor voeding bij hooikoorts
Begin al voor het hooikoortsseizoen met het aanpassen van je voedingspatroon. Probeer histaminerijke producten op dagen met een hoge pollenconcentratie zoveel mogelijk te vermijden. Combineer geen meerdere histaminerijke producten in één maaltijd. Was groenten en fruit goed af om pollenresten te verwijderen. En drink voldoende water om de slijmvliezen vochtig en minder gevoelig te houden. Voeding is geen vervanging van medicijnen, maar een zinvolle aanvulling op andere maatregelen. Lees voor een volledig overzicht meer over wat werkt tegen hooikoorts en welke behandelingen beschikbaar zijn.
