Niezen, een loopneus, tranende ogen: dat zijn de bekendste klachten van hooikoorts. Maar je huid kan tijdens het hooikoortsseizoen ook flink van de partij zijn. Jeuk aan de huid door hooikoorts is een minder bekend, maar veelvoorkomend verschijnsel dat voor extra ongemak zorgt. In dit artikel lees je hoe pollen huidklachten veroorzaken, welke klachten er zijn en wat je kunt doen om je huid te beschermen en te kalmeren.
Hoe veroorzaakt hooikoorts huidklachten?
Bij hooikoorts reageert het immuunsysteem op stuifmeel alsof het een bedreiging is. Daarbij komt histamine vrij, een stof die bloedvaten verwijdt en ontstekingsreacties op gang brengt. Diezelfde histamine is ook verantwoordelijk voor huidreacties: het zorgt voor roodheid, zwelling en jeuk. Dat proces speelt zich niet alleen af in de neus en ogen, maar kan ook zichtbaar worden op de huid.
Pollen komen via de lucht op de huid terecht, en zeker op plekken die veel zijn blootgesteld: het gezicht, de nek, de hals, de armen en soms zelfs de hoofdhuid. Bij direct contact van stuifmeel met een gevoelige of droge huid kan de beschermende huidbarrière tijdelijk verzwakken, waardoor vochtverlies en irritatie sneller optreden. Hitte, zweet en wrijving kunnen de reactie verder versterken.
Welke huidklachten horen bij hooikoorts?
Jeuk aan de huid bij hooikoorts is de meest voorkomende klacht. Die jeuk beperkt zich niet altijd tot de neus of ogen, maar kan ook voorkomen op het gezicht, de hals, de armen of andere blootgestelde plekken. Naast jeuk kunnen rode vlekken, kleine bultjes of een lichte uitslag ontstaan op plekken waar pollen de huid hebben geraakt. De huid kan er gezwollen uitzien of aanvoelen als licht verbrand.
Sommige mensen merken ook dat hun huid in het pollenseizoen droger of schraaltjes wordt, zelfs zonder duidelijke uitslag. Dat heeft te maken met de verzwakte huidbarrière die pollen kunnen veroorzaken, maar ook met de bijwerking van antihistaminica die als droge huid bekendstaat.
Hooikoorts huid en eczeem: een verband
Mensen die naast hooikoorts ook eczeem hebben, merken dat hun huidklachten in het pollenseizoen vaak verergeren. Dat is geen toeval. Hooikoorts, eczeem en astma vallen alle drie onder het zogenoemde atopisch syndroom en komen regelmatig bij dezelfde persoon voor. De allergische reactie op pollen kan een bestaand eczeem opvlammen, zeker rondom de ogen en neus waar ook het meeste direct contact met pollen is. Door te wrijven in de ogen bij jeuk aan de huid door hooikoorts raakt de toch al gevoelige huid verder geïrriteerd, wat eczeem kan verergeren.
Het is ook mogelijk dat bij mensen met een berkenpollenallergie bepaalde voedingsmiddelen zoals rauwe appels, noten of wortels een tintelend of jeukend gevoel veroorzaken in de mond of op de lippen. Dit is een kruisreactie waarbij de eiwitten in het voedsel lijken op die in pollen.
Hooikoorts huid beschermen: praktische tips
De meest directe manier om huidklachten door hooikoorts te verminderen is het contact tussen pollen en je huid te beperken. Draag op dagen met een hoge pollenconcentratie kleding die de huid goed bedekt. Douche na een dag buiten en was je haar, zodat pollen niet de hele avond op je huid en kussen blijven zitten. Stop sportkleding na het buiten sporten direct in de was, want pollen hechten zich gemakkelijk aan bezweet textiel.
Smeer je huid in het pollenseizoen in met een milde, verzachtende crème. Een sterke huidbarrière houdt pollen beter buiten en voorkomt dat de huid uitdroogt en gevoeliger wordt. Producten met een huidneutrale pH-waarde zijn daarbij effectief bewezen. Vermijd krabben bij jeuk, hoe moeilijk dat ook is, want dat maakt de huid kwetsbaarder voor infecties en versterkt de jeuk-krab cyclus.
Wat kun je doen bij jeuk aan de huid door hooikoorts?
Naast het beperken van pollencontact kunnen antihistaminetabletten ook helpen bij huidklachten door hooikoorts. Ze remmen de werking van histamine en daarmee ook de jeuk en roodheid op de huid. Een koud, vochtig washandje op jeukende of geïrriteerde plekken kan tijdelijk verlichting geven. Heb je naast jeuk ook last van duidelijke huiduitslag, zwelling of ernstige eczeem die niet reageert op gewone middelen, dan is een bezoek aan de huisarts verstandig. Die kan beoordelen of er aanvullende behandeling nodig is of doorverwijzen naar een dermatoloog of allergoloog.
