Bij een borstamputatie bij borstkanker verwijdert de chirurg al het borstweefsel. Dit kan nodig zijn als de tumor groot is, op meerdere plekken in de borst zit of als een borstsparende operatie niet mogelijk is. Na de operatie kun je kiezen voor een borstreconstructie, maar je kunt ook zonder reconstructie verdergaan. In dit artikel lees je wat er gebeurt bij een borstamputatie, hoe het herstel verloopt en hoe je borst er daarna uit kan zien.
Wanneer krijg je een borstamputatie?
Een borstamputatie wordt ook wel een mastectomie genoemd. De arts kan deze operatie adviseren wanneer de tumor relatief groot is, wanneer er meerdere tumoren in de borst zitten of wanneer borstkanker is teruggekomen na een eerdere behandeling met bestraling.
Ook bij sommige vormen van erfelijke borstkanker kan een borstamputatie onderdeel zijn van de behandeling. Soms kiest iemand met een sterk verhoogde erfelijke kans op borstkanker voor een preventieve borstamputatie. Daarbij wordt borstweefsel verwijderd voordat er borstkanker is ontstaan. Welke operatie het beste past, hangt af van de kenmerken van de borstkanker en van wat je zelf belangrijk vindt.
Wat gebeurt er bij een borstamputatie?
Bij een borstamputatie verwijdert de chirurg het borstweefsel. Meestal worden ook de tepel en tepelhof verwijderd. De borstspier blijft doorgaans zitten. Soms worden tijdens dezelfde operatie ook één of meer lymfeklieren in de oksel verwijderd.
Na de operatie onderzoekt de patholoog het weggehaalde borstweefsel. De uitslag daarvan kan belangrijk zijn voor de verdere behandeling, bijvoorbeeld voor de vraag of je nog bestraling, chemotherapie, hormoontherapie of een andere behandeling nodig hebt.
Hoe ziet een geamputeerde borst eruit?
Na een borstamputatie is aan de geopereerde kant het borstweefsel verwijderd. De vorm van de borstkas is daardoor anders dan voor de operatie. Er kan een vlak gebied of een deuk ontstaan op de plek waar de borst zat. Ook blijft er meestal een litteken achter. Hoe de borstkas eruitziet, hangt onder andere af van de operatietechniek en of er een reconstructie is uitgevoerd.
Sommige mensen vinden het prettig om een nieuwe borst te laten maken. Anderen kiezen bewust voor een vlakke borstkas. Er is geen keuze die voor iedereen het beste is.
Borstamputatie zonder reconstructie
Bij een borstamputatie zonder reconstructie wordt na het verwijderen van de borst geen nieuwe borst gemaakt. Je kunt ervoor kiezen om zonder borstprothese verder te gaan. Een andere mogelijkheid is een uitwendige borstprothese die je in je bh draagt.
Een reconstructie kan eventueel ook op een later moment worden uitgevoerd. Je hoeft dus niet altijd direct na de borstamputatie te beslissen over een reconstructie.
Borstamputatie en littekens
Na een borstamputatie blijft een litteken op de borstkas zichtbaar. In het begin kan het litteken rood, dik, gevoelig of jeukend zijn. Ook kun je een trekkend of strak gevoel ervaren.
Een litteken wordt meestal geleidelijk zachter en minder opvallend. Het kan ongeveer anderhalf tot twee jaar duren voordat een litteken volledig is uitgerijpt. Het litteken verdwijnt uiteindelijk niet helemaal.
Borstamputatie met reconstructie
Bij een borstamputatie met reconstructie wordt na het verwijderen van de borst een nieuwe borst gemaakt. Dit kan soms tijdens dezelfde operatie gebeuren. Een borstreconstructie kan ook later plaatsvinden.
Een plastisch chirurg kan een borst reconstrueren met een implantaat of met eigen weefsel, bijvoorbeeld vetweefsel. Welke methode mogelijk is, hangt af van je lichaam, de behandeling van de borstkanker en eventuele bestraling.
Hoe verloopt het herstel na borstamputatie?
Na de operatie kan de wond pijnlijk zijn en kun je last hebben van zwelling, een bloeduitstorting of een trekkend gevoel. De eerste weken moet je rustig aan doen. Vanuit het ziekenhuis krijg je meestal oefeningen voor je arm en schouder.
Ook kan het gevoel rond het litteken en aan de binnenkant van je arm veranderd zijn. Dit komt doordat bij de operatie zenuwen kunnen worden geraakt of doorgesneden. Sommige mensen houden langere tijd last van een doof gevoel of zenuwpijn.
Na het verwijderen van lymfeklieren uit de oksel kan ook lymfoedeem ontstaan. Hierbij hoopt vocht zich op, bijvoorbeeld in de arm of hand. Bespreek nieuwe of aanhoudende zwelling met je behandelteam.
Wanneer neem je contact op met je arts?
Na een borstamputatie krijg je uitleg over de wond en over klachten waarvoor je contact moet opnemen met het ziekenhuis. Neem contact op als je je zorgen maakt over de wond, bijvoorbeeld bij toenemende roodheid, zwelling, pijn of andere klachten die niet verbeteren.
Ook wanneer je na de behandeling veel last houdt van pijn, een strak litteken of problemen met bewegen, kun je dit bespreken met je arts of verpleegkundige.
Praat mee op ons forum
Heb je vragen over een borstamputatie, het herstel of je borsten na borstkanker? Stel je vraag op het forum over borstkanker van Dokter.nl. Een huisarts leest mee en beantwoordt je vraag. Ook anderen kunnen hun ervaringen met je delen.
Bronnen: Kanker.nl (borstamputatie, borstreconstructie, klachten door een litteken), Thuisarts (welke operatie is geschikt?, operatie waarbij de hele borst wordt weggehaald).
