Neurogene incontinentie is een vorm van urineverlies die ontstaat door problemen in het zenuwstelsel. De aansturing van de blaas verloopt via zenuwen die signalen sturen tussen de hersenen en de blaasspieren. Wanneer deze signalen verstoord raken, kan de controle over het plassen verminderen of zelfs helemaal verdwijnen. Bij neurogene incontinentie ligt de oorzaak dus niet direct in de blaas zelf, maar in de communicatie tussen de hersenen, zenuwen en spieren. Dit maakt deze vorm van incontinentie anders dan bijvoorbeeld stress– of aandrangincontinentie.
Hoe werkt de blaas normaal?
Om te begrijpen wat er misgaat bij neurogene incontinentie, is het belangrijk om te weten hoe de blaas normaal functioneert. De blaas slaat urine op en geeft een signaal aan de hersenen wanneer deze vol raakt. Vervolgens beslis je bewust wanneer je gaat plassen. De zenuwen zorgen ervoor dat de blaasspier samentrekt en de sluitspier ontspant op het juiste moment. Bij neurogene incontinentie is dit proces verstoord, waardoor deze samenwerking niet goed verloopt.
Wat gebeurt er bij neurogene incontinentie?
Bij neurogene incontinentie worden signalen tussen de hersenen en de blaas niet goed doorgegeven. Dit kan verschillende gevolgen hebben. In sommige gevallen trekt de blaas zich te snel samen, waardoor plotseling urineverlies ontstaat. In andere gevallen werkt de blaas juist te traag, waardoor deze niet goed leeg raakt. Hierdoor kan iemand last krijgen van ongewild urineverlies, maar ook van een volle blaas die moeilijk te legen is. De klachten verschillen dus per persoon en hangen af van de aard van het zenuwprobleem.
Symptomen van neurogene incontinentie
De symptomen van neurogene incontinentie kunnen uiteenlopen, afhankelijk van hoe de zenuwen zijn aangetast. Veelvoorkomende klachten zijn:
- Ongewild urineverlies zonder duidelijke aanleiding
- Moeite met het ophouden van urine
- Problemen met het volledig legen van de blaas
- Een zwakke of onderbroken urinestraal
- Vaak moeten plassen of juist weinig aandrang voelen
- Terugkerende blaasontstekingen
Deze symptomen kunnen afzonderlijk voorkomen, maar ook in combinatie met elkaar.
Oorzaken van neurogene incontinentie
De neurogene incontinentie ontstaat door aandoeningen of beschadigingen van het zenuwstelsel. Dit kan zowel in de hersenen als in het ruggenmerg of de perifere zenuwen plaatsvinden.
Veelvoorkomende oorzaken zijn:
- Multiple sclerose (MS)
- Ziekte van Parkinson
- Ruggenmergletsel
- Beroerte
- Diabetes (bij zenuwbeschadiging)
- Operaties of trauma in het bekkengebied
De ernst van de klachten bij neurogene incontinentie hangt vaak samen met de mate van zenuwbeschadiging.
Diagnose van neurogene incontinentie
Wanneer er sprake is van vermoedelijke neurogene incontinentie, is het belangrijk om de oorzaak goed te laten onderzoeken. Een huisarts of specialist kan verschillende onderzoeken uitvoeren, zoals urineonderzoek, blaasonderzoek of neurologisch onderzoek. Het doel van deze onderzoeken is om te bepalen waar de verstoring in het zenuwstelsel zit en hoe dit de blaasfunctie beïnvloedt.
Behandeling van neurogene incontinentie
De behandeling van neurogene incontinentie hangt af van de oorzaak en de aard van de klachten. Er zijn verschillende mogelijkheden om de klachten te verminderen en de controle over de blaas te verbeteren. Mogelijke behandelingen zijn onder andere medicatie, bekkenbodemtherapie, blaastraining, katheterisatie en in sommige gevallen een operatieve ingreep. Deze verschillende mogelijkheden kunnen helpen om de klachten te verminderen en de controle over de blaas te verbeteren.Â
Leven met incontinentie
Leven met neurogene incontinentie kan uitdagend zijn, vooral omdat de klachten per situatie kunnen verschillen. Toch zijn er vaak mogelijkheden om de impact op het dagelijks leven te beperken. Met de juiste begeleiding en behandeling kun je leren omgaan met de klachten en meer controle krijgen over je blaasfunctie. Het is belangrijk om signalen serieus te nemen en tijdig hulp te zoeken, zodat complicaties zoals infecties of overbelasting van de blaas worden voorkomen.Â

