Veel vrouwen hebben vragen over hun gewicht zodra ze zwanger zijn. Gewichtstoename hoort bij een gezonde zwangerschap, maar wat als je eigenlijk zou willen afvallen of merkt dat je juist gewicht verliest? In dit artikel lees je of afvallen tijdens de zwangerschap mag, hoe je hier veilig mee omgaat en hoeveel gewichtsverandering nog normaal is.
Mag je afvallen tijdens de zwangerschap?
Actief afvallen tijdens de zwangerschap wordt over het algemeen afgeraden, omdat daarbij afvalstoffen vrijkomen die niet goed zijn voor je kindje. Je baby heeft voortdurend voedingsstoffen nodig om te groeien en een dieet gericht op gewichtsverlies kan dit in de weg staan. Gewichtstoename tijdens de zwangerschap is dan ook een normaal en noodzakelijk proces, ook al voelt dat soms tegenstrijdig als je eigenlijk liever gewicht zou verliezen.
Er is één uitzondering: had je vóór de zwangerschap overgewicht? Dan kan een arts of verloskundige in sommige gevallen adviseren om gewichtstoename te beperken. Dit gebeurt altijd onder begeleiding en nooit op eigen initiatief, omdat een te streng dieet ten koste kan gaan van de voedingsstoffen die je baby nodig heeft.
Hoe afvallen tijdens de zwangerschap?
Is afvallen in overleg met je zorgverlener wel aan de orde? Dan gebeurt dit nooit door drastisch te minderen of calorieën te tellen, maar door te kiezen voor voedzame, volwaardige voeding. Denk aan voldoende groente en fruit, magere eiwitbronnen zoals kip, vis, peulvruchten en eieren, en volkoren producten in plaats van bewerkte koolhydraten. Ook gezonde vetten uit bijvoorbeeld avocado, noten en vette vis horen hierbij. Naast voeding kan voldoende beweging, zoals wandelen of zwemmen, helpen om de gewichtstoename binnen de perken te houden zonder dat dit ten koste gaat van je energie of die van je baby.
Hoeveel mag je afvallen tijdens de zwangerschap?
Er is geen vaste hoeveelheid die voor iedereen geldt: dit hangt sterk af van je BMI en gewicht voor de zwangerschap. Gemiddeld komen vrouwen 12 tot 15 kilo aan. Had je vóór de zwangerschap al overgewicht? Dan ligt een gezonde gewichtstoename vaak lager, bijvoorbeeld rond de 5 tot 8 kilo.
Val je onbedoeld af, bijvoorbeeld door misselijkheid en verminderde eetlust in het eerste trimester? Dan is een lichte afname van een paar kilo meestal geen reden tot zorgen, zeker als je daarna weer aankomt. Had je voor de zwangerschap al ondergewicht? Dan is verder gewichtsverlies wel iets om serieus te nemen, omdat je baby dan risico loopt op een tekort aan voedingsstoffen.
Blijf je onbedoeld gewicht verliezen, heb je langdurig weinig eetlust of maak je je zorgen over je gewicht op welke manier dan ook? Bespreek dit dan met je verloskundige of huisarts. Zij kunnen op basis van jouw situatie, inclusief eventuele klachten zoals aanhoudende misselijkheid, beoordelen of er meer aan de hand is en je zo nodig doorverwijzen naar een diëtist.
Gezond gewicht tijdens de zwangerschap
De belangrijkste boodschap is dat de focus tijdens de zwangerschap beter kan liggen op gezond aankomen dan op afvallen. Voedzame keuzes, voldoende beweging en regelmatige controles bij je verloskundige zorgen voor de beste balans, ook als je eigenlijk liever met een dieet aan de slag zou gaan. Twijfel je over wat gezond is in jouw situatie? Dan is dat altijd een goed gespreksonderwerp bij je volgende controle.
Bronnen: Voedingscentrum, De Verloskundige.
