Een zwangerschap duurt gemiddeld 40 weken en wordt ingedeeld in drie trimesters. Elk trimester staat voor een eigen fase in de ontwikkeling van de baby en brengt andere veranderingen met zich mee voor jouw lichaam. In dit artikel lees je hoeveel trimesters een zwangerschap kent, wanneer ze beginnen en eindigen en wat je in elke fase kunt verwachten.
Hoeveel trimesters heeft een zwangerschap?
Een zwangerschap bestaat uit drie trimesters. Het woord trimester betekent letterlijk ‘drie maanden’, maar in de praktijk lopen de trimesters niet helemaal gelijk. De zwangerschapsweken worden niet geteld vanaf de bevruchting, maar vanaf de eerste dag van de laatste menstruatie. Daardoor duurt het eerste trimester ongeveer twaalf weken, het tweede iets langer en hangt de lengte van het derde trimester af van het moment waarop de bevalling begint. Gemiddeld duurt een trimester dus zo’n dertien tot veertien weken, al verschilt dit per vrouw en per zwangerschap.
De 3 trimesters van de zwangerschap op een rij
Elk trimester brengt eigen ontwikkelingen bij de baby en veranderingen in jouw lichaam met zich mee. Hieronder lees je wat je per fase kunt verwachten.
Eerste trimester: week 1 tot en met week 12
In het eerste trimester nestelt de bevruchte eicel zich in de baarmoeder en ontwikkelen zich de eerste organen. Het hart en de bloedsomloop beginnen al vroeg te werken en ook de basis van de hersenen en het ruggenmerg wordt gelegd.
Rond week 11 is er sprake van een foetus in plaats van een embryo. Veel vrouwen merken in deze periode voor het eerst dat ze zwanger zijn, vaak door misselijkheid, vermoeidheid of gevoelige borsten. Ook stemmingswisselingen komen in dit trimester veel voor, door de snelle hormonale veranderingen in het lichaam.
Dit trimester geldt ook als de periode met het hoogste risico op een miskraam, wat voor veel vrouwen reden is om pas na de eerste twaalf weken het nieuws breder te delen. Rond het einde van dit trimester vindt vaak de eerste officiële controle bij de verloskundige plaats.
Tweede trimester: week 13 tot en met week 26 of 27
Het tweede trimester wordt door veel vrouwen als prettiger ervaren dan het eerste. De kans op een miskraam is aanzienlijk afgenomen en de energie neemt vaak toe, nu de misselijkheid bij de meeste vrouwen wegtrekt.
De baby groeit in deze periode flink door: ledematen, gezichtstrekken en organen ontwikkelen zich verder en rond de twintigste week vindt de uitgebreide medische echo plaats, waarbij gekeken wordt naar de groei en eventuele afwijkingen. Ook wordt in dit trimester de buik voor de meeste vrouwen duidelijk zichtbaar en voelen veel vrouwen vanaf ongeveer week 18 tot 22 voor het eerst de baby bewegen.
Derde trimester: vanaf week 27 tot de bevalling
Het derde trimester duurt door tot de bevalling, die meestal ergens tussen week 37 en 42 plaatsvindt. De baby groeit vooral in gewicht en de organen rijpen verder, zodat het lichaam klaar is voor het leven buiten de buik. Ook draait de baby zich in deze fase meestal met het hoofd naar beneden, in voorbereiding op de geboorte.
In deze fase kan de buik behoorlijk in de weg gaan zitten en kunnen klachten zoals een harde buik vaker voorkomen, net als vermoeidheid, rugpijn en kortademigheid doordat de baarmoeder tegen andere organen aan drukt. Richting het einde van dit trimester nemen de controles bij de verloskundige toe.
Waarom is de indeling in trimesters handig?
De indeling in trimesters helpt om te begrijpen wat er in elke fase van de zwangerschap gebeurt, zowel bij de baby als in jouw eigen lichaam. Het maakt het ook makkelijker om met je verloskundige te bespreken welke controles, echo’s en vaccinaties bij welk moment horen. Ook weet je zo beter welke klachten bij welke fase passen, zoals misselijkheid in het eerste trimester of een harde buik in het derde trimester en wanneer het juist verstandig is om contact op te nemen met je huisarts.