Zie je opeens lichtflitsen, zwarte vlekjes of een soort gordijn voor je oog? Dit kunnen tekenen zijn van een netvliesloslating: een oogaandoening waarbij snel handelen belangrijk is. In dit artikel lees je hoe netvliesloslating ontstaat, hoe je het herkent, wat de operatie inhoudt en of netvliesloslating gevaarlijk is.
Hoe ontstaat netvliesloslating?
Het oog heeft de vorm van een bol. Aan de binnenkant van die bol zit het netvlies en daarvóór zit een doorzichtige gelei: het glasvocht. Het netvlies zit op een paar plekken vast aan het glasvocht. Met het ouder worden krimpt het glasvocht langzaam en trekt het aan het netvlies. Hierdoor kan er een scheurtje in het netvlies ontstaan.
Door zo’n scheurtje kan vocht van het glasvocht onder het netvlies terechtkomen. Daardoor kan het netvlies losraken van de onderliggende laag: een netvliesloslating. Je hebt meer kans op een scheurtje in je netvlies als je erg bijziend bent, een staaroperatie hebt gehad of als netvliesproblemen in je familie voorkomen.
Hoe merk je netvliesloslating?
Netvliesloslating kondigt zich vaak aan met een aantal duidelijke signalen. Let op de volgende symptomen:
- Lichtflitsen die aanvoelen als bliksemschichten, vaak steeds in dezelfde hoek van je gezichtsveld
- Zwarte, zwevende vlekjes of stipjes, soms in de vorm van sliertjes
- Een donkere vlek die in de ooghoek ontstaat en zich uitbreidt, langzaam of juist snel
- Het gevoel dat er een gordijn voor een deel van je oog hangt of dat je over een muurtje heen moet kijken
- Slechter zien, vooral wanneer het centrale deel van het netvlies (de macula of gele vlek) meedoet
Deze klachten treden meestal op in één oog. Herken je een of meer van deze symptomen? Neem dan snel contact op met de huisarts of oogarts.
Wat zie je bij netvliesloslating?
Wat je precies ziet bij netvliesloslating, hangt af van hoe ver de loslating gevorderd is. In het begin merk je vaak alleen lichtflitsen en wat zwevende vlekjes. Naarmate meer van het netvlies loslaat, kan er een vaste, donkere vlek ontstaan aan de rand van je gezichtsveld die zich uitbreidt, vaak omschreven als een gordijn dat over het zicht valt. Wanneer ook het centrale deel van het netvlies wordt aangetast, neemt het scherpe zicht af. Dit deel van het netvlies is namelijk verantwoordelijk voor het zien van fijne details.
Is netvliesloslating gevaarlijk?
Ja, netvliesloslating is een serieuze aandoening die zonder tijdige behandeling kan leiden tot blijvend slechtziend of zelfs blind worden aan het aangedane oog. Daarom is snel handelen belangrijk zodra je de bovengenoemde symptomen opmerkt. Bij een vroeg ontdekt scheurtje in het netvlies kan een laserbehandeling vaak al voorkomen dat het uitgroeit tot een volledige netvliesloslating.
Wat te doen bij netvliesloslating?
Merk je plotseling lichtflitsen, zwevende vlekjes of een schaduw in je gezichtsveld? Neem dan direct contact op met je huisarts of oogarts. Wachten is af te raden, omdat de kans op herstel van het zicht groter is naarmate de behandeling sneller start. Zeker als het centrale deel van het netvlies nog niet is aangetast.
Hoe lang duurt een netvliesloslating operatie?
Bij een netvliesloslating is een operatie nodig om het netvlies weer vast te zetten. Er zijn verschillende operatietechnieken, waarbij de oogarts bijvoorbeeld het glasvocht verwijdert, het netvlies met een laser behandelt en het oog vervolgens weer opvult met gas, lucht of olie. Ook kan een kunststof bandje om het oog worden geplaatst om de trekkracht van het glasvocht op het netvlies te verminderen. De operatie zelf duurt doorgaans een half uur, afhankelijk van de gekozen techniek en de ernst van de loslating.
Na de operatie zie je het eerste halfjaar vaak nog minder goed. Is er gas of lucht in je oog gebruikt? Dan moet je de eerste week na de operatie je hoofd in een bepaalde houding houden, ook ’s nachts, zodat het netvlies goed kan vastgroeien. Bij 90 van de 100 mensen zit het netvlies na de behandeling weer goed vast. Bij de overige mensen is soms een tweede of derde operatie nodig.
Bronnen: Thuisarts.nl, Oogfonds.