Genitale wratten zijn een van de meest voorkomende seksueel overdraagbare aandoeningen in Nederland. Maar wat zijn genitale wratten? Hoe herken je ze? En wat kun je doen als je genitale wratten hebt? In dit artikel lees je alles over de symptomen bij vrouwen en mannen, of genitale wratten besmettelijk zijn en welke behandeling er beschikbaar is.
Wat zijn genitale wratten?
Wat genitale wratten precies zijn, is snel uitgelegd: het zijn kleine, vlezige uitgroeisels of bultjes die ontstaan rond de geslachtsdelen of de anus. Ze worden veroorzaakt door het humaan papillomavirus, beter bekend als HPV. Vooral de types HPV-6 en HPV-11 zijn verantwoordelijk voor het ontstaan van genitale wratten. Deze typen behoren tot de zogenoemde laagrisicotypen en worden niet in verband gebracht met het ontstaan van kanker.
Genitale wratten kunnen variëren in grootte en vorm. Ze komen zowel alleen als in groepjes voor en hebben soms een bloemkoolachtig oppervlak. Niet iedereen die besmet raakt met HPV ontwikkelt daadwerkelijk wratten. Veel mensen merken nooit iets van de besmetting, terwijl ze het virus wel kunnen overdragen.
Zijn genitale wratten besmettelijk?
Genitale wratten zijn besmettelijk en behoren zelfs tot de meest besmettelijke seksueel overdraagbare aandoeningen. Het virus wordt voornamelijk overgedragen via huid-op-huidcontact tijdens seksueel contact. Bij eenmalig contact met iemand die HPV-6 of HPV-11 heeft wordt de kans op overdracht geschat op zo’n zestig procent. Condooms bieden maar deels bescherming, omdat het virus zich ook kan bevinden op huid die niet door het condoom wordt bedekt.
Een minder bekende besmettingsroute is via textiel, zoals handdoeken of ondergoed van een ander. Deze route komt veel minder vaak voor, omdat het virus snel inactief wordt buiten het lichaam, maar volledig uitgesloten is het niet.
Genitale wratten bij een vrouw
Bij vrouwen ontstaan genitale wratten meestal op de volgende plekken:
- De schaamlippen
- De vaginale ingang
- In de vagina of op de baarmoederhals
- Rondom de anus
Soms blijven genitale wratten bij een vrouw onopgemerkt, omdat ze inwendig zitten. Klachten die kunnen optreden zijn een veranderde vaginale afscheiding, jeuk of een licht bloedverlies na geslachtsgemeenschap. Regelmatig gynaecologisch onderzoek is daarom belangrijk om wratten op tijd te ontdekken.
Genitale wratten bij een man
Bij mannen komen genitale wratten meestal voor op:
- De penis
- De balzak
- Rondom de anus
Net als bij vrouwen kunnen ook bij mannen klachten als jeuk, een branderig gevoel of afscheiding uit de plasbuis optreden. Al verloopt een groot deel van de infecties zonder merkbare symptomen.
Genitale wratten vrouw behandeling
De behandeling van genitale wratten bij een vrouw hangt af van waar de wratten zitten en hoeveel klachten ze geven. Vaak bestaat de behandeling uit het insmeren van de wratten met een zalf of vloeistof die het weefsel laat afsterven. Bij wratten die inwendig zitten, in de vagina of op de baarmoederhals, is behandeling door een arts of gynaecoloog noodzakelijk. Soms met bevriezing of een kleine ingreep.
Genitale wratten man behandeling
Bij de behandeling van genitale wratten bij een man wordt vaak gekozen voor een vergelijkbare aanpak: een zalf of vloeistof om de wratten te laten verdwijnen of een behandeling door de huisarts via bevriezing, aanstippen of een kleine chirurgische ingreep. Welke methode het meest geschikt is, hangt af van de grootte, locatie en het aantal wratten.
Moet je deze soa altijd behandelen?
Ongeveer negentig procent van de genitale wratten verdwijnt binnen twee jaar vanzelf, omdat het lichaam het virus zelf opruimt. Een behandeling is daarom niet altijd noodzakelijk en wordt vooral aangeraden als de wratten veel klachten geven of als cosmetisch storend worden ervaren. Houd er rekening mee dat wratten na een behandeling soms terugkomen, omdat het virus zelf nog in de huid aanwezig kan blijven.
Wat te doen tegen genitale wratten als je ze vermoedt?
Vermoed je dat je genitale wratten hebt? Ga dan naar de huisarts voor een beoordeling. De diagnose is in de meeste gevallen op het zicht te stellen. Vertel het ook aan je sekspartner, zodat die zich eventueel kan laten onderzoeken of vaccineren tegen HPV. Het HPV-vaccin beschermt tegen de meest voorkomende typen die genitale wratten veroorzaken en wordt in Nederland standaard aangeboden aan jongeren, maar kan ook op latere leeftijd nog worden ingehaald.
