Duizelig we zijn het allemaal wel eens maar wanneer het vaak voorkomt dat de wereld draait en je bang bent dat je valt dan wil je weten waarom je duizelig bent. Wat is duizeligheid precies en waarom ben je soms duizelig?
Wat is duizeligheid?
Iedereen krijgt voortdurend informatie over de ruimte om zich heen en over de positie die het lichaam daarbinnen aanneemt. Die informatie is afkomstig uit het evenwichtsorgaan, de ogen en het gevoel in de spieren pezen.
Al deze informatie wordt verwerkt in de hersenstam en de kleine hersenen. Vervolgens gaan er prikkels naar de spieren van het lichaam, zodat iemand zijn houding eventueel kan aanpassen en zo zijn evenwicht bewaart. Er gaan ook signalen met informatie naar de grote hersenen waar het bewustzijn zit. Wanneer daar verkeerde of nog niet bekende signalen binnenkomen, ontstaat het gevoel van duizeligheid. Duizeligheid is in feite de ervaring van een gevoel dat op zichzelf niet gemeten kan worden. Duizeligheid is dus geen aandoening of ziekte, maar het is altijd een gevoel of een symptoom van iets anders.
Oorzaken van duizeligheid
Duizeligheid kan een behoorlijk aantal verschillende oorzaken hebben. Sommige daarvan zijn heel onschuldig, maar er zijn ook ernstige aandoeningen waarvan duizeligheid een symptomen is.
Acute aandoening van de evenwichtsorganen
Een acute aandoening aan één van de evenwichtsorganen, kan leiden tot een heftige duizeligheidsreactie, en dit is dan vaak in combinatie met misselijkheid en braken. Deze reactie kan een paar seconden duren maar in de erge gevallen kan het een aantal weken duren. Het lichaam beschikt over het vermogen om zichzelf te herstellen. Wanneer de oorzaak namelijk niet wordt opgelost dan zorgt het centrale zenuwstelsel ervoor dat het lichaam went aan de nieuwe situatie en het evenwichtsorgaan, dat nog helemaal intact is, zal dan het evenwicht van het lichaam in zijn eentje op de juiste manier gaan bepalen.
Een acute aandoening van de evenwichtsorganen kan worden veroorzaakt door:
- Middenoorontsteking of griep.
- Een ongeval met hoofdletsel met een scheur door het rotsbeen als gevolg. Hierin liggen het binnenoor en het evenwichtsorgaan.
- Ziekte van Ménière (dit heb je als je last hebt van draaiduizelingen, slechthorendheid en oorsuizen zonder aanwijsbare andere oorzaak).
- Doorbloedingsstoornissen van evenwichtsorganen en/of van de hersenen.
- Een goedaardige tumor op de evenwichtszenuw.
Bloeddrukdaling
Wanneer iemand te snel overeind komt dat kan door een daling van de bloeddruk een licht gevoel in het hoofd ontstaan. Dit fenomeen noemt men orthostatische hypotensie en kan soms een bijwerking van medicatie zijn.
Angst
Angst (alleen of in combinatie met hyperventilatie), en depressie kunnen ook leiden tot duizeligheidsklachten. Vaak gaat het dan om een wat licht, zweverig gevoel en gaat het niet om draaiduizeligheid.
Bloedsuikerdaling
Duizeligheid kan ook ontstaan bij een laag bloedsuikergehalte of bij vergiftigingen door bijvoorbeeld alcohol of bij het gebruik van medicijnen.
Overige aandoeningen
Andere aandoeningen waarbij duizeligheid kan optreden zijn:
- Hartritmestoornissen, waarbij de bloeddruk varieert.
- Aandoeningen aan bijvoorbeeld de oogspieren, maar ook een nieuwe bril kan tijdelijk duizeligheid veroorzaken.
- Ook bij angina pectoris, oftewel hartkramp, ervaren mensen soms duizeligheid of een licht gevoel in het hoofd – Uitdroging door dagelijks structureel te weinig drinken.
- Bloedarmoede (ijzertekort, waardoor te weinig rode bloedcellen in het bloed worden aangemaakt) kan ook duizeligheid veroorzaken.
- Structurele verstopping of ontsteking van de bijholten.
- Multiple Sclerose. Evenwichts- en coördinatiestoornissen kunnen ook wijzen op MS.
Behandeling
Wanneer je duizelig bent dan is de behandeling afhankelijk van de gestelde diagnose maar we kennen hierin grofweg drie groepen;
- Medicijnen
Bij een acute aanval van draaiduizeligheid kunnen de duizeligheidsklachten en misselijkheid met medicijnen worden bestreden. Bij sommige aandoeningen (zoals de ziekte van Ménière en migraine) is onderhoudsmedicatie zinvol, om zo nieuwe aanvallen te voorkomen. - Fysiotherapie
Bij balans- en evenwichtsklachtenklachten, die het gevolg zijn van beschadiging van het evenwichtsorgaan is fysiotherapie gericht op het herstel van de functiestoornissen van de halswervelkolom. - Opereren
Heel soms kan, en dan vooral bij de ziekte van Ménière, een operatie zinvol zijn.
Bronnen: KNO.nl en duizeligheidscentrum.nl
