Jeuk rond de anus is een probleem dat veel voorkomt. Iedereen heeft er wel eens even last van. Maar wanneer de klachten langdurig aanblijven, dan spreekt men van pruritus ani. Wat kun je doen wanneer je jeuk hebt aan je anus?
Wat is jeuk aan de anus?
Wanneer je jeuk aan je anus hebt, is dat bijna nooit ernstig, maar het is vaak wel heel erg vervelend. Zeker wanneer je er ook ’s nachts last van hebt. Vaak begint het te jeuken bij je anus, maar de jeuk kan zich verder uitbreiden. Anale jeuk komt vaak voor in combinatie met andere klachten aan de anus, zoals huiduitslag, aambeien of een anusfissuur. Bij mannen komt jeuk aan de anus vaker voor dan bij vrouwen.
Mogelijke oorzaken van anale jeuk
Anale jeuk kan vele oorzaken hebben, van aambeien tot fissuren. Mogelijke oorzaken zijn:
Aambeien
Anale jeuk is een veelgehoorde klacht bij aambeien. Hierbij zijn de zwellichaampjes in de endeldarm door stuwing opgezwollen. Door deze zwelling kan het zo zijn dat de huid om de aambei heen geïrriteerd raakt, wat jeuk kan veroorzaken.
Overmatig transpireren
Transpiratievocht in de plooien van het lichaam kan leiden tot eczeemplekken. De huid wordt door het vocht week en kan door het schuren kapot gaan. Vooral mensen met overgewicht hebben hierop een verhoogd risico. Maar ook het dragen van (te) strak ondergoed, panty’s en inlegkruisjes kan jeuk veroorzaken.
Worminfecties
Ook wormpjes kunnen anale jeuk veroorzaken. We weten dat vooral kinderen zeer gevoelig zijn voor worminfecties, maar het kan ook bij volwassenen optreden. Wanneer de jeuk vooral ‘s nachts of na stoelgang optreedt, dan zou dit wel eens een worminfectie kunnen zijn. Ook bacteriële infecties kunnen de oorzaak zijn van anale jeuk.
Allergisch contacteczeem
Veel mensen gebruiken vanuit, hygiënisch oogpunt, vochtige toiletdoekjes. Echter, deze vochtige toiletdoekjes kunnen stoffen bevatten die een allergische reactie kunnen uitlokken. Wanneer je denkt dat je een contactallergie hebt, ga dan naar je huisarts. Een allergietest kan dan uitsluitsel geven.
Chronische huidaandoeningen
Chronische huidaandoeningen zoals seborroïsche eczeem, atopisch eczeem en psoriasis, kunnen jeukklachten en huidafwijkingen geven aan de anus. Wanneer dit de oorzaak is, dan zijn er ergens anders op het lichaam vaak ook huidafwijkingen te zien.
Geneesmiddelen
Door een langdurig gebruik van antibiotica en corticosteroïden (zowel pillen als zalf), zou er bij sommige mensen jeuk aan de anus ontstaan. Wanneer je denkt dat dit de reden is van je anale jeuk, overleg dan met je arts wat verstandig is om te doen. Misschien kan de behandeling tijdelijk worden gestaakt om te kijken wat er gebeurt. Wanneer de jeuk verdwijnt, dan zou dit een indicatie van een oorzakelijk verband kunnen zijn. Verder onderzoek zal dan nodig zijn.
SOA
Sommige SOA’s (Seksueel Overdraagbare Aandoeningen) kunnen leiden tot anale klachten. Jeuk is daar één van.
Fissuur
Fissuren zijn kleine wondjes of scheurtjes in de anus, die iedere keer wanneer je naar het toilet gaat opnieuw open gaan. Het kan zo zijn dat fissuren gepaard gaan met: slijmvorming, jeuk, scherpe pijn en een branderig gevoel.
Fistel
Wanneer één van de anale klieren ontstoken raakt, dan kan er een abces ontstaan. Zo’n abces is een zakje gevuld met pus dat een weg naar buiten zoekt. Op die manier ontstaat er een gangetje, dat ook na de genezing van het abces blijft bestaan. Het vervelende van fistels is dat ze nooit vanzelf sluiten. Het loopt meestal vanuit het anale kanaal naar de huid rondom de anus. We noemen dit een perianale fistel (fistula ani). Ook fistels kunnen anale jeuk veroorzaken.
Wat kun je zelf doen?
Het is belangrijk om te zorgen voor een goede hygiëne van de anus en de huid rondom de anus:
- Was na elke ontlasting het gebied rond de anus met een washandje met lauw water en geen zeep.
- Probeer het gebied rond je anus zo droog mogelijk te houden. Dit kun je doen door de huid na het wassen droog te deppen met een handdoek. Het is belangrijk dat je de huid droogdept en niet droog wrijft.
- Vermijd geparfumeerd en/of vochtig toiletpapier. Het is verstandig de huid en de anus na de stoelgang goed met lauw water te wassen en geen zeep te gebruiken.
- Draag bij voorkeur katoenen ondergoed en niet te strak zittende kleding.
- Probeer zo min mogelijk te krabben.
- Doe eventueel wat eosine op de gevoelige plek om ze droog te houden.
- Gebruik zo min mogelijk crèmes en zalven, tenzij uw behandelende arts deze heeft voorgeschreven.
Behandeling van jeuk aan de anus
Om jeuk aan de anus goed te kunnen behandelen, is het belangrijk om de oorzaak te weten. Dat geeft een grotere kans op verbetering. Soms verdwijnt de jeuk vanzelf, maar wanneer de klachten langere tijd aanhouden, wordt het tijd om naar je huisarts te gaan. Deze kan op basis van de omschrijving van je klachten, en soms door een aanvullend onderzoekje, vaak snel bepalen wat de oorzaak van je klacht is.
Afhankelijk van de oorzaak kun je corticosteroïdcrème, crèmes tegen schimmels, of verzachtende zetpillen gebruiken. Sommige zalfjes tegen de anusjeuk zijn gewoon verkrijgbaar bij de apotheek of drogist, anderen kun je alleen krijgen op recept van je huisarts. Mocht deze middelen niet helpen en wil de arts meer duidelijkheid over de oorzaak, dan kan hij je ook doorverwijzen naar een specialist.
Bronnen: mlds.nl
