Sinds september 2025 krijgen baby’s in Nederland via het Rijksvaccinatieprogramma bescherming tegen het RS-virus, met een prik die kant-en-klare antistoffen bevat en zo’n zes maanden bescherming biedt. Het RS-virus kan bij jonge baby’s ernstige luchtwegproblemen veroorzaken en soms leiden tot een ziekenhuisopname. Hieronder lees je hoe deze bescherming werkt, wanneer je baby de prik krijgt en welke bijwerkingen kunnen optreden.
Wat is het RS-virus?
Het RS-virus, voluit het respiratoir syncytieel virus (RSV), is een veelvoorkomend virus dat een infectie van de luchtwegen kan veroorzaken. Bij de meeste mensen verloopt een infectie mild, vergelijkbaar met een verkoudheid. Bij jonge baby’s kan het virus echter ernstige klachten veroorzaken, zoals benauwdheid en een ontsteking van de kleine luchtwegen, waarvoor soms een ziekenhuisopname nodig is. Het virus komt vooral voor in de herfst en winter, precies de periode waarin jonge baby’s het grootste risico lopen.
Waarom krijgt je baby een prik tegen het RS-virus?
Het RS-virus veroorzaakt jaarlijks veel luchtweginfecties bij jonge kinderen en een deel van de baby’s wordt hierdoor in het ziekenhuis opgenomen. Door je baby antistoffen te geven wordt de kans op een ernstige infectie en een ziekenhuisopname aanzienlijk kleiner. De bescherming is sinds september 2025 onderdeel van het Rijksvaccinatieprogramma en wordt aangeboden aan baby’s geboren op of na 1 april 2025.
Hoe werkt de vaccinatie voor baby’s precies?
Hoewel de prik vaak een RS-vaccinatie wordt genoemd, gaat het officieel niet om een vaccinatie: je baby krijgt geen vaccin dat het eigen afweersysteem stimuleert, maar krijgt rechtstreeks kant-en-klare antistoffen toegediend. Dit heet passieve immunisatie. De antistoffen bieden vrijwel direct bescherming en houden ongeveer zes maanden aan, precies gericht op de periode waarin het RS-virus veel voorkomt. Je baby heeft hiervoor één prik in het bovenbeen nodig.
Wanneer krijgt je baby de RS-prik?
Het moment waarop je baby de prik krijgt, hangt af van het geboorteseizoen. Is je baby geboren tussen 1 oktober en 31 maart? Dan krijgt je baby de prik binnen twee weken na de geboorte. Is je baby geboren tussen 1 april en 30 september? Dan krijgt je baby de prik in september of oktober van dat jaar, vlak voor het begin van het nieuwe RS-seizoen. Zo valt de bescherming zoveel mogelijk samen met de periode waarin het risico op een ernstige infectie het grootst is.
Welke bijwerkingen kan je baby krijgen?
Net als bij andere prikken kunnen na de RS-prik bijwerkingen optreden, meestal mild en van voorbijgaande aard:
- Roodheid of zwelling op de plek van de prik
- Gevoeligheid op de prikplek
- Koorts
- Huiduitslag
- Tijdelijke prikkelbaarheid
Is de vaccinatie voor je baby verplicht?
Nee, de RS-prik is, net als de andere vaccinaties binnen het Rijksvaccinatieprogramma, niet verplicht. Je bepaalt als ouder zelf of je je baby laat vaccineren. De prik is anders dan de standaardvaccinaties uit het schema op 3, 5 en 12 maanden, omdat je baby hierbij rechtstreeks antistoffen krijgt in plaats van een vaccin dat het eigen afweersysteem activeert.
Wanneer neem je contact op met de huisarts?
Maak je je zorgen over de reactie van je baby na de prik of houdt de koorts aan? Neem dan contact op met het consultatiebureau of de huisarts. Vermoed je een bijwerking van de vaccinatie? Meld dit dan bij Lareb: het Nederlands bijwerkingencentrum. Twijfel je of je baby last heeft van het RS-virus zelf, bijvoorbeeld door benauwdheid of een piepende ademhaling? Ook dan is contact met de huisarts de juiste stap.
Heb je nog vragen over de RS-prik of het RS-virus? Stel je vraag op het forum van Dokter.nl. Een huisarts leest mee en beantwoordt je vraag. Ook andere ouders kunnen hun ervaringen met je delen.
