Wist je dat 40% van alle vrouwen, in de vruchtbare leeftijd, een vleesboom heeft? Welke klachten kan een vleesboom geven? Is het gevaarlijk om een vleesboom te hebben?
Wat is een vleesboom?
Een vleesboom, ook wel een myoom of fibroom genoemd, is een goedaardige zwelling die zich ontwikkelt in de spierwand van de baarmoeder. Bij een vleesboom treedt vermeerdering van spier- en bindweefsel op. Myomen variëren in aantal maar ook in grootte. Ze kunnen de grootte hebben van een speldenknop en soms kan een vleesboom groeien tot een gewicht van een kilo. Dan kan hij zo groot zijn als een voetbal waardoor de baarmoeder zo groot is, als bij een zwangerschap van meer dan 5 maanden. De aandoening komt alleen voor bij vrouwen in de vruchtbare leeftijd.
Soorten vleesboom
Vleesbomen kunnen op verschillende plaatsen in de baarmoeder voorkomen. Op basis van de plek onderscheiden we 3 soorten vleesbomen:
- Subsereuze myomen
Deze myoom ontwikkelt zich aan de buitenkant van de baarmoeder, en groeit verder naar buiten. Het kan zelfs zover groeien dat het alleen nog met een steeltje aan de baarmoedermond verbonden is en als een bijna losse vorm de buikholte insteekt. Deze vleesbomen kunnen rond het steeltje draaien wat een zeer ernstige pijn kan veroorzaken. Deze myomen hebben geen invloed op de menstruatie, maar kunnen door hun omvang druk veroorzaken op andere organen. - Intramuraal myomen
Intramuraal myomen groeien in de spierwand van de baarmoeder, zodat de baarmoeder groter voelt dan normaal. Deze myoom komt het meest voor, en de klachten die bij deze soort horen zijn; een hevige menstruatie en pijn of druk in het bekken. - Submuceuze myomen
Submuceuze myomen komen diep in de baarmoeder voor, vlak onder de slijmvlieslaag van de baarmoederholte. Hierbij kan het myoom de baarmoederholte in groeien, waardoor de vorm en grootte van de baarmoederholte kan veranderen. Deze myomen komen minder vaak voor en veroorzaken klachten van hevige menstruaties.
Mogelijke oorzaken
Wat de exacte oorzaak van het ontstaan van een vleesboom is, is niet geheel duidelijk. Men weet wel myomen groeien onder invloed van de vrouwelijke geslachtshormoon oestrogeen en progestageen. Vermoed wordt dat een onevenwicht tussen oestrogenen en progestagenen (te veel oestrogeen en te weinig progestageen) de groei zou stimuleren. Veel vrouwen ouder dan 30 jaar hebben 1 of meerdere vleesbomen. Het is zelfs zo dat men denkt dat 40% van de menstruerende vrouwen onder de 50 jaar een vleesboom heeft.
Op het moment dat de eierstokken minder oestrogenen aanmaken, verdwijnen de vleesbomen bijna altijd vanzelf. Dit is het geval na de menopauze, waarin de hoeveelheid oestrogeen is gedaald.
Daarnaast weet men dat Afrikaanse, Afro-Amerikaanse en Afro-Caribische vrouwen een hogere kans op vleesbomen in de baarmoeder hebben dan blanke vrouwen. Deze kans is 3 tot 9 keer groter.
De spierweefselgezwellen zijn in de meeste gevallen goedaardig. Echter, wanneer een vleesboom erg snel groeit, kan dit duiden op een kwaadaardige tumor.
Symptomen van een vleesboom
In de meeste gevallen geven vleesbomen geen klachten. Vaak komt men erachter bij een gynaecologisch onderzoek. De symptomen hangen meestal samen met de grootte, het aantal en de plaats ervan. Mogelijke klachten zijn:
- Zware menstruaties
Een gevolg van myomen die in de baarmoederwand zitten, of zelfs in z’n geheel in de baarmoederholte zitten, is dat de opbouw en afbraak van het slijmvliesweefsel tijdens de menstruatie minder goed verloopt. Hierdoor sluitende de bloedvaatjes trager waardoor er meer en langer bloedverlies ontstaat. - Drukkend gevoel in de onderbuik
Wanneer de myomen een doorsnede hebben van 10 cm of meer, dan kunnen ze druk uitoefenen op organen in de buurt. Het kan dat ze op de blaas drukken en daardoor snel het gevoel van een volle blaas veroorzaken. Bij druk op de endeldarm kan de ontlasting tegen gehouden worden. Bij verdere groei van de myomen geven ze een drukkend en vol gevoel in de onderbuik en is het zelfs mogelijk de bobbel aan de buitenkant te voelen. - Pijn
Pijn bij geslachtsgemeenschap is mogelijk op het moment dat de myoom in de schede uitpuilt. Bij een myoom dat in de buikholte ligt en met een steel aan de baarmoeder is verbonden (gesteeld subsereus myoom), kan de steel draaien, waardoor het myoom te weinig bloed krijgt. Acuut optredende hevige buikpijn is dan het gevolg. In zeldzame gevallen wordt een myoom, dat in zijn geheel in de baarmoederholte zit, weleens “geboren”. Hiermee bedoelt men dat een myoom door de baarmoedermond naar buiten wordt gedreven. Dat gaat gepaard met weeën-achtige pijn en veel bloederige afscheiding. Soms kan pijn in de benen of in de lage rug een symptoom zijn.
Myomen en zwangerschap
Vaak geeft de aanwezigheid van myomen geen probleem bij het zwanger worden. Enkel in de gevallen dat een myoom in zijn geheel in de baarmoederholte zit. Dan kan het wel een effect hebben waaronder het verhinderen van de innesteling.
Soms kunnen myomen tijdens een zwangerschap groter worden. Daarnaast kunnen myomen tijdens een zwangerschap ook klachten geven van buikpijn. In sommige gevallen treedt een miskraam, vroeggeboorte of afwijkende ligging van het kind op. Als de myoom voor de uitgang van de baarmoeder ligt, is een spontane baring soms niet mogelijk en moet een keizersnede worden verricht. Daarnaast kunnen er problemen met de nageboorte ontstaan, of iemand kan last krijgen van hevige bloedingen na de bevalling. Het is echter ook mogelijk dat myomen tijdens zwangerschap en bevalling helemaal geen klachten geven.
Behandelingsmogelijkheden
De meeste myomen veroorzaken geen klachten. Hierbij is het dan ook niet noodzakelijk om deze te behandelen. Echter, het is dan wel nodig om regelmatig te controleren hoe ze zich ontwikkelen. Maar het risico dat ze kwaadaardig worden is gelukkig heel klein. Op het moment dat ze wel klachten geven, kunnen ze soms bestreden worden met medicijnen. De medicijnen die per recept worden voorgeschreven zijn bijvoorbeeld ontstekingsremmers (NSAID’s) zoals Ibuprofen of Naproxen, hormonale medicijnen of bijvoorbeeld een anticonceptiepil.
Grote myomen, of myomen die veel klachten veroorzaken, worden meestal operatief verwijderd. De benadering is afhankelijk van de grootte en de ligging van de myomen. Soms worden patiënten gedurende 6 tot 8 weken voorbehandeld met een hormoon om de myomen kleiner te maken, waardoor de operatie technisch makkelijker wordt.
Heb jij een zorgvraag?
Heb jij een probleem of een klacht met betrekking tot je gezondheid? En wil je snel en deskundig advies? Bij de online ZorgZus kun je snel terecht met al je vragen. Gespecialiseerde verpleegkundigen bieden je online professionele hulp, begeleiding & advies.
De Online ZorgZus is een zusterorganisatie van Dokter.nl.
Bronnen: gynaecologie.nl en vleesboom.nl
