Kun je te veel vitamines slikken?

Kun je te veel vitamines slikken

In de herfst en de winter, slikt bijna de helft van de Nederlandse bevolking allerlei voedingssupplementen naast de dagelijkse voeding. Dit doen we met het idee om onze weerstand te verbeteren. Maar weten we eigenlijk wel hoeveel vitamines we precies nodig hebben? Zijn er schadelijke gevolgen wanneer je teveel slikt?

Hoeveel vitamines heb je nodig?

De Gezondheidsraad heeft voor elke vitamine een Aanbevolen Dagelijkse Hoeveelheid vastgesteld. Als je iedere dag die ADH binnenkrijgt, weet je zeker dat er geen tekorten optreden. Uit onderzoek is gebleken dat voor ongeveer 2,5% van de bevolking de ADH niet voldoende is. Er is niet een ADH die voor alle Nederlanders geldt. Mannen hebben een andere behoefte aan vitamines dan vrouwen en baby’s kunnen met minder toe dan volwassenen.

Kun je te veel vitamines slikken?

Wanneer het over vitamines gaat dan hoor je vaak: ‘baat het niet, dan schaadt het niet’. Maar dat is niet altijd het geval. Een overdosis van sommige vitamines kan vervelende gevolgen hebben. Vooral voor de vetoplosbare vitaminen (A, D, E, K) geldt, dat men er niet te veel van mag innemen. Een teveel aan vitamines, ontstaat vrijwel altijd door het gebruik van voedingssupplementen met te hoge doseringen. Via de voeding kan men nauwelijks te veel vitamines binnen krijgen. Dat is eigenlijk alleen mogelijk, als je veel lever of producten van lever eet omdat die zeer veel vitamine A bevatten.

Vitamine A

Vitamine A is betrokken bij de weerstand. Het wordt daarom ook wel de anti-infectie vitamine genoemd. Daarnaast speelt het een rol bij de groei, het gezichtsvermogen en de gezondheid van huid en tandvlees.

ADH:
Volwassen mannen hebben per dag 900 microgram vitamine A nodig. Dit komt ongeveer overeen met drie sneetjes brood met leverpastei. Volwassen vrouwen hebben 700 microgram per dag nodig.

Oppassen:
Uit een Amerikaans onderzoek is gebleken dat zwangere vrouwen, voorzichtig moeten zijn met vitamine A vanwege van een verhoogde kans op een baby met een aangeboren afwijking. Omdat in lever veel vitamine A zit, adviseren deskundigen daarom dan ook om geen lever te eten tijdens de zwangerschap. Echter, ook bij mensen die niet zwanger zijn, kan een overdosis aan vitamine A gevolgen hebben. Het kan klachten veroorzaken zoals hoofdpijn, misselijkheid en duizeligheid, vermoeidheid, haarverlies, een schilferige huid of spierpijn.

Bètacaroteen

Bètacaroteen (pro-vitamine A) wordt in het lichaam omgezet in vitamine A. Het zorgt voor een goede weerstand en is van belang voor het gezichtsvermogen, gezonde botten, tanden, huid en voor de groei.

ADH:
Voor bètacaroteen uit plantaardige producten geldt geen maximum hoeveelheid.

Oppassen:
Bij een hoge dosering van bètacaroteen kan er een verkleuring van de huid en de ogen optreden. Maar er zijn geen aanwijzingen dat dit slecht is voor je gezondheid.

Er zijn wel aanwijzingen voor een verhoogd risico op longkanker bij rokers, bij gebruik van supplementen met bètacaroteen (in synthetische vorm bij doseringen van meer dan 10 mg/per dag).

Vitamine B3

Vitamine B3 speelt een belangrijke rol bij de energievoorziening van cellen en bij de werking van het zenuwstelsel. Ook is het van belang voor een gezonde huid.

ADH:
De Gezondheidsraad, heeft de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid vitamine B3 voor volwassen mannen, vastgesteld op 17 milligram en voor vrouwen op 13 milligram.

Oppassen:
Vitamine B3 komt in twee vormen voor: nicotinezuur en nicotinamide. Van het gebruik van grote hoeveelheden nicotinamide zijn geen nadelige effecten bekend. Deze vorm wordt in principe gebruikt in supplementen en verrijkte voedingsmiddelen. Nicotinezuur, dat daarvoor ook gebruikt mag worden, kan bloedvatverwijding (‘flushing’ of ‘opvliegers’) en bij zeer hoge (over)dosering schade aan lever en ogen ontstaan.

Vitamine B5

Vitamine B5 speelt een belangrijke rol bij de afbraak van eiwitten, vetten en koolhydraten. Het draagt bij aan de voorziening van energie. Daarnaast is het van belang bij de vorming van een aantal hormonen en zorgt het voor een goed functionerend zenuwstelsel.

ADH:
Voor vitamine B5 is er geen ADH vastgesteld maar wel een Adequate Inneming (AI). De Adequate Inneming (AI) van vitamine B5 voor volwassen mannen en vrouwen (19-50 jaar), is vastgesteld op 5 milligram.

Oppassen:
Dit komt niet vaak voor, maar bij zeer hoge doseringen van 2000 x de hoeveelheid die je op een dag nodig hebt, kan diarree ontstaan.

Vitamine B6

Vitamine B6 is belangrijk voor de weerstand en de spijsvertering. Daarnaast speelt het een rol bij de vorming van rode bloedcellen. Het is van belang voor de energievoorziening. Vitamine B6 zorgt verder voor een goede werking van het zenuwstelsel.

ADH:
De aanbevolen dagelijkse hoeveelheid vitamine B6 is voor volwassen mannen en vrouwen (19-50 jaar), vastgesteld op 1,5 milligram. Dit zijn ongeveer 6 sneetjes volkorenbrood.

Oppassen:
Bij langdurig dagelijks gebruik van hoog gedoseerde supplementen, kunnen afwijkingen aan het zenuwstelsel tot gevolg hebben. Ook kun je last krijgen van gevoeligheid voor licht, of een verslechtering van de geheugen- en denkprocessen.

Vitamine B11

Vitamine B11 (foliumzuur) is van belang voor een goed functionerend zenuwstelsel en immuunsysteem. Foliumzuur speelt eveneens een belangrijke rol bij de vorming van rode bloedcellen, het erfelijk materiaal (DNA) en gezonde groei tijdens de zwangerschap. Ook is het erg belangrijk bij de deling van de cellen tijdens de groei: foliumzuur verlaagt de kans op de geboorte van een kind met een open ruggetje. Daarnaast verlaagt foliumzuur het homocysteïnegehalte van het bloed. Een hoog homocysteïnegehalte wordt in verband gebracht met een grotere kans op hart- en vaatziekten.

ADH:
De aanbevolen dagelijkse hoeveelheid foliumzuur, is voor volwassen mannen en vrouwen, vastgesteld op 300 microgram. Vrouwen die zwanger willen worden of zwanger zijn, krijgen het advies om naast hun dagelijkse voeding, een supplement te nemen (met 400 microgram foliumzuur) van 4 weken voor tot 8 weken na de conceptie.

Oppassen:
Voor foliumzuur in voedingsmiddelen, zijn geen aanwijzingen voor schadelijke effecten bij hoge doseringen. Mogelijk veroorzaakt of verergert synthetisch foliumzuur zoals in supplementen en verrijkte producten, in hoge doseringen klachten aan het zenuwstelsel bij mensen met een vitamine B12-tekort. Het kan klachten als gevolg van een vitamine B12-tekort verdoezelen. De aanwijzingen hiervoor zijn wel beperkt, maar zo’n effect kan niet helemaal worden uitgesloten. Vooral ouderen zijn een risicogroep omdat ongeveer 25% van de ouderen een vitamine B12-tekort heeft.

Vitamine C

Vitamine C is in de eerste plaats belangrijk voor een goede weerstand. Daarnaast zorgt het voor gezonde botten, tanden, huid en bloedvaten. Het zorgt voor een goed functionerend zenuwstelsel en draagt bij aan de energievoorziening. Vitamine C is verder een antioxidant en beschermt het lichaam samen met vitamine E tegen vrije radicalen. Vrije radicalen spelen een rol bij verouderingsprocessen. Ook bevordert vitamine C de opname van ijzer.

ADH:
Volwassen mannen en vrouwen hebben per dag 75 milligram vitamine C nodig.

Oppassen:
Een teveel wordt via de urine uitgescheiden, maar toch kunnen er schadelijke effecten optreden. Bij doseringen hoger dan twee gram per dag, kunnen darmklachten (diarree) optreden. Een hoge inneming aan vitamine C, kan ook samengaan met een verhoogde uitscheiding van oxaalzuur met de urine. In het verleden werd gedacht dat hierdoor het risico op de vorming van nierstenen groter was, maar dat is nooit bevestigd in onderzoek. Andere gevolgen zijn een remmend effect op de opname van koper, terwijl de opname van ijzer juist bevorderd wordt door een overdosis van vitamine C. Er kan dus een ijzeroverschot ontstaan.

Vitamine D

Vitamine D is belangrijk voor sterke botten en tanden en bevordert de opname van de mineralen calcium en fosfor in het lichaam. Vitamine D speelt ook een rol bij de instandhouding van de weerstand en bij een goede werking van de spieren.

ADH:
Voor iedereen geldt een dagelijkse aanbevolen hoeveelheid van 10 microgram vitamine D. Alleen mensen ouder dan 70 jaar moeten 20 microgram per dag binnen krijgen.

Oppassen:
Bij overmatig gebruik van supplementen, kunnen in het lichaam kalkafzettingen ontstaan, in combinatie met misselijkheid, minder eetlust, verstoppingen en zwakte. Te veel vitamine D kan diarree en gewichtsafname veroorzaken.

Vitamine E

Vitamine E speelt een rol bij de aanmaak van rode bloedcellen en het in standhouden van spier- en andere weefsels. Ook is het belangrijk voor de weerstand. Vitamine E is een antioxidant: het beschermt de cellen in het lichaam tegen vrije radicalen.

ADH:
Volwassenen mannen hebben per dag 10 milligram vitamine E nodig, volwassen vrouwen 8 milligram.

Oppassen:
Een te veel van deze vitamine komt niet voor. De maximale veilige dosis van vitamine E, is door de Gezondheidsraad vastgesteld, op 300 milligram per dag. Dat is ongeveer 25 keer de ADH, wat overeenkomt met 4,5 kilogram noten. Echter, bij hoge doseringen kan de bloedstolling van mensen met een vitamine K-tekort en mensen die behandeld worden met bloedverdunners, worden beïnvloed.

Vitamine K

Vitamine K is nodig voor een goede bloedstolling en mogelijk ook voor de aanmaak van botten.

ADH:
Van vitamine K is in Nederland geen ADH vastgesteld. Door het Institute of Medicine (IOM), een Amerikaanse commissie, wordt een aanbeveling gedaan van 90 microgram per dag voor volwassen vrouwen en 120 microgram voor volwassen mannen.

Oppassen:
Het is nog onbekend of dat een teveel aan vitamine K schadelijk is. In de praktijk komt een teveel van deze vitamine niet voor. Mensen die bloedverdunners of antistollingsmiddelen gebruiken, moeten wel oppassen met vitamine K-pillen met meer dan 100 microgram vitamine K.

Conclusie

Het is dus zo dat bij een te hoge dosering van een aantal vitamines, er op de lange termijn inderdaad schadelijk effecten kunnen optreden. Ook op de korte termijn kunnen sommige vitamines voor vervelende bijeffecten zorgen, wanneer je er teveel van slikt.

Wie gevarieerd eet, krijgt bijna altijd, voldoende vitamines binnen. Extra vitamines zijn dan niet echt nodig. Wanneer je er toch voor kiest om vitamines te slikken, slik dan een supplement dat niet meer dan de dagelijks aanbevolen hoeveelheid levert. Sommige bevolkingsgroepen krijgen wel het advies om supplementen te gebruiken, om zo een tekort te voorkomen. Dat geldt voor baby (vitamine D en K), jonge kinderen (vitamine D), vrouwen die zwanger willen worden of zijn (foliumzuur en vitamine D), ouderen (vitamine D), mensen met een donkere huidskleur of mensen die niet voldoende buitenkomen (vitamine D) en veganisten (vitamine B12).

 

Bronnen: Voedingscentrum en vitamine-info.nl

17 reacties op “Kun je te veel vitamines slikken?
  1. Heel interessant! !

    Geschreven door Karin op
    • Kan je naast vitamine B 12 ook andere vitamine tabletten slikken

      Geschreven door sila op
  2. Vitamines van solgar, op natuurlijke basis, kan men dus ook teveel van binnen krijgen?
    Ik heb een slechte weerstand, neem daarom multivitamine, vitamine D. Of kan ik daar beter mee stoppen?

    Geschreven door Dirk van der Maarl op
  3. Hoe merk je dat je een tekort aan een vitamine hebt en dan aan welke vitamine?

    Geschreven door Harry op
    • Verwijsbrief vragen aan dokter,voor bloedafname.

      Geschreven door Anna op
  4. Ik heb zelf een vitamine b12 en vitamine D tekort. Ik eet altijd gezond, gevarieerd en ben geen veganist. Ik ben 2 jaar ziek geweest voordat ik hier achter was. Symptomen zijn uiteenlopend en worden steeds erger. Voordat je supplementen gaat slikken zou ik de waarde laten bepalen door de huisarts. Dit kan met een simpele bloedtest.

    Geschreven door Bianca op
    • Wat waren uw klachten?

      Geschreven door Monique op
  5. Iedereen is hier niet mee eens. In het eten zit niet meer zoveel vitaminen dan vroeger door al die kunstmest, daar wil iedereen nog niet aan, maar is al wel onderzocht.

    Geschreven door elsbeth op
    • Ons eten bevat helemaal niet genoeg voedingsstoffen zoals vitaminen en mineralen
      De bodem waarop gewassen verbouwd worden en dus groeien is al jaren verarmd .
      conclusie : Een vitamine en mineralen tabletje met maximaal tot 80 % van de ADH
      is zeer wenselijk voor elk mens!

      Geschreven door Tiny Beckers op
  6. Omdat ik te weinig eet aan producten met vitamine C heb ik daarvoor pilletjes gekocht.
    Voor zover ik weet moet je per dag 70/80 mg. C innemen. Nu heb ik een pot met vitamine C gekocht( merk Rotor) Op de pot staat dosering 4 tabletten à 70 mg per dag dat is dan 280 mg =
    RI 350%. Wat vind u daar van, van een gerenommeerde fabrikant. Spoel ik dan 3 tabletten met
    de urine weg? Beetje vreemd hè?

    Geschreven door Arie Ritmeester op
  7. Ik een man van 82 jaar woon op de Filipijnen.
    Ik gebruik Vitamine centrum silver 1 tablet per dag
    Vitamine D2 ,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,
    Vitamine C 500mg ,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,
    Fish Oil omega 3 ,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,
    Is dat genoeg of teveel.
    Ik eet hier weinig groente

    Geschreven door Johannes Louwen op
    • Voor de vitamines die je noemt,zal dat voldoende zijn

      Geschreven door Tandor op
    • U bent 82 en woont tropisch. Ik zou me niet teveel zorgen maken. Denk dat er massa’s mensen zijn die ervoor willen tekenen…

      Geschreven door Zwan op
  8. Over de hoeveelheden per dag bestaan nogal wat verschillende meningen.
    Zijn jullie bekend met dr. Lenkei? Zeer verhelderend! Sinds ik meer aanvulling van vitamines heb genomen, is mijn weerstand sterker en voel ik me beter.
    Dit alles dankzij de doses die Dr. Lenkei aanraadt.

    Geschreven door een andere monique op
    • Vitamines van dr Lenkei zijn zeker aan te bevelen. Lees ook zijn boeken maar eens, dan begrijp je dat wij onmogelijk de benodigde vitamines en mineralen uit een ‘evenwichtige’ voeding kunnen halen. Voedingssupplementen zijn levensmiddelen, letterlijk van levensbelang.

      Geschreven door VR op
  9. vraag: Wie weet of een teveel aan calcium tabletten je bindweefsel/ kraakbeen aantast en daardoor athrose veroorzaakt?

    Geschreven door Jodocus op
  10. Ik ben een man van 67 jaar, in prima conditie, goede verhouding BMI. Wandel/loop veel.
    Slik sinds enige tijd het Leefit Multi 60 plus, is een voedingssupplement.
    Alleen bij de apotheek verkrijgbaar. Absoluut aan te bevelen.

    Geschreven door william van scheijndel op

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

*

Blijf op de hoogte met onze wekelijkse nieuwsbrief