Wat is angst nu eigenlijk?

Wat is angst

Angst is een normale reactie van ons lichaam op gevaar of een dreigende situatie. Op zich is er dus niets aan de hand. Maar angst kan een probleem worden als hij zolang aanhoudt dat je er last van gaat krijgen of in overdreven vorm aanwezig is.


Psychische of lichamelijk schade zal er in de meeste gevallen door angst niet ontstaan, maar hij kan je leven wel behoorlijk verzieken. Als je in een stressvolle situatie terecht komt reageert je lichaam daarop met angst. Dat zorgt ervoor dat er een adrenaline (een hormoon) wordt afgescheiden in je bloedsomloop. Dat maakt mogelijk dat ons lichaam in staat is met de stressvolle situatie om te gaan. Hierdoor kunnen er een aantal verschijnselen en veranderingen optreden.Lichamelijke verschijnselen kunnen o.a. zijn:

  • trillen/beven, transpireren, hartkloppingen, versnelde hartslag, gespannen spieren, maag- en darmklachten, ademnood/benauwdheid, hoofdpijn, opgejaagd gevoel enz.
  • Ook kunnen er veranderingen in ons gedrag optreden. Hierbij valt bijvoorbeeld te denken aan: zenuwachtig voelen, gehaast zijn, nagelbijten, weglopen, meer eten, meer roken, bot reageren, niet stil kunnen zitten.
  • Tevens kan ook ons denken veranderen:
    Voortdurend piekeren over onze gezondheid, negatief denken, bij ieder pijntje gelijk aan ernstige ziektes denken, piekeren over flauwvallen en vooral het idee hebben dat deze problemen nooit meer weg zullen gaan.

Bij aanhoudende angst of bij angst die in overdreven vorm aanwezig is ontstaat er een vicieuze cirkel.
De lichamelijke verschijnselen die door de angst ontstaan verhogen het angstgedrag. Hierdoor worden ook de angstgedachten (dat wat we denken) versterkt. Het gevolg hiervan is dat dan de lichamelijke klachten ook weer toenemen.

Vluchtgedrag

Wegvluchten is een van de meest voorkomende reacties bij angst. Je kunt stress- of angstvolle situaties vermijden door ervoor weg te vluchten. Dat zal even opluchting geven. Maar uiteindelijk zal voortdurend vluchten alleen maar de angst zelf in stand houden. De drempel om de situatie tegemoet te treden zal steeds groter worden. En dat zal toch een keer moeten gebeuren. Je zult de confrontatie met een stress- of angstvolle situatie, die je een aantal keren uit de weg bent gegaan, uiteindelijk een keer moeten aangaan.

Therapie

Met therapie kun je leren je angstgedachten onder controle te krijgen en niet toe te geven aan voortdurend piekeren, door je gedachten af te leiden of je gedachten te veranderen. Ook kun je leren om te gaan met stress- en angstvolle situaties. Je kunt namelijk niet blijven weg lopen. Als je regelmatig die confrontaties aangaat krijg je meer zelfvertrouwen en zal je angst geleidelijk aan afnemen. Tot slot kun je door gerichte ontspanningsoefeningen en ademhalingstechniek ook de lichamelijke klachten leren beheersen.

Angstsignalen

Maar voordat je zover bent, zal je eerst moeten weten welke angstsignalen je hebt. Als je ze kent zal je er minder door worden overvallen en zal je minder in paniek raken. Een aantal heb je al kunnen lezen. Het ging daarbij om de lichamelijke verschijnselen, de verandering in gedrag en denken. Maar er zijn nog een aantal signalen waaraan je angst kunt herkennen. Onverklaarbare spierspanningen in nek en schouders, moeilijk keuzes kunnen maken en besluiteloosheid, heel erg aan alles twijfelen, heel erg schrikachtig zijn waardoor je voor van alles en nog wat meteen paniek raakt. Ook kunnen er dwangmatige handelingen ontstaan. Verlegenheid kan ook een vorm van angst zijn. Dit noemt men sociale angst. Kenmerken hiervan zijn o.a. het onprettig voelen in gezelschap en moeilijk contact leggen met andere mensen. Een gevolg hiervan kan zijn dat je je helemaal terugtrekt uit het sociale verkeer.

Als je jezelf hierin herkent is het belangrijk dat je specialistische hulp krijgt. Ga in eerste instantie naar je huisarts en bespreek het met hem/haar. Hij/zij kan je doorverwijzen.

Test jezelf

Hier kun je gratis en vrijblijvend een angststoornis test doen. Aan de hand van de score van deze test kun je zien of er aanwijzingen zijn voor een angststoornis. Ook kun je angstsignalen, de lichamelijke verschijnselen, je gedragsveranderingen en veranderingen in denken die je bij jezelf waarneemt op papier zetten en ze met bovenstaande vergelijken.

Columnist Tandor

Blijf op de hoogte met onze wekelijkse nieuwsbrief